Hoe ontstaan familietradities?

Tradities zitten voor ons niet in grote dingen. Niet in perfect gedekte tafels of spectaculaire momenten, maar in kleine herhalingen die ongemerkt gezelligheid creëren en ons maken tot de familie die we zijn. Dezelfde smaken. Dezelfde geluiden. Rituelen die zó vaak terugkomen dat ze stilaan deel worden van wie je bent. 

Bij ons zit dat in heel veel kleine dingen. De tweeling die altijd “klinkt” met hun waterflesjes in de bakfiets, alsof het aperitiefglazen zijn. Ons vaste weekendritueel waarbij we naar de koffiebar om de hoek wandelen voor afhaalkoffie om daarna van een klein seizoenssnackje te genieten: aardbeitjes in de lente, speculoos in de winter, terwijl we vertellen over onze favoriete momenten van de week. Zo’n moment dat op het moment zelf heel klein lijkt, maar waarvan ik nu al weet dat het later groot zal voelen in herinneringen. Net zoals ik zelf ook het meest nostalgisch word van dat soort momenten met mijn (groot)ouders. 

Mijn oma die enkel asperges wilde eten in de lente, en dan zeker die van “de juiste boer”. Ongeduldig wachten op het moment waarop de eerste pioenen er weer zijn. Of weten dat zodra er dahlia’s op tafel staan, de zomer stilaan op zijn einde loopt. Zelfs onze meisjes herkennen die kleine veranderingen ondertussen en worden daar oprecht enthousiast van. Alsof gezelligheid vooral zit in dezelfde kleine dingen die elk jaar terugkeren. 

Mijn favoriete familietraditie? Een analoog filmrolletje meenemen op vakantie. Minder bezig zijn met perfecte content of 48 herkansingen van dezelfde foto die daarna eindeloos op je iPhone blijven staan, maar echte momenten. Geen herkansingen, geen “nog eentje voor de zekerheid”. Gewoon zoals het écht was. En eerlijk? Achteraf voelen die foto’s vaak veel echter dan alle perfect scherpe beelden samen. 

Misschien koester ik dat allemaal zo bewust omdat ik zelf nog zo hard herinneringen link aan smaken, kleuren en geluiden. Een glazen SPA^® Reine-blauwe fles doet me bijvoorbeeld meteen aan mijn opa denken. Zelfs bij zijn afscheid klonken we met water in plaats van met champagne, omdat hij altijd een fles in handbereik had en geen alcohol dronk. En nu zie ik hoe onze eigen kinderen weer hun eigen associaties beginnen op te bouwen: bruiswater laten proeven aan al hun vriendjes, of “prikkiewater”, zoals zij het noemen, en dan keihard lachen om die typerende “tsssch” wanneer we een fles openen. 

Ook thuis merk ik hoe vanzelf die kleine gewoontes zich verderzetten. Hun kleine broer die veel te serieus probeert zijn eigen drinkbekertje mee in te schenken alsof hij dat allemaal al perfect onder controle heeft. Ook dat hebben we van thuis uit meegekregen: kinderen zoveel mogelijk zelf laten proberen. Dat soort kleine momenten lijkt nu misschien onbelangrijk, maar ik weet nu al dat net díe beelden later de meeste emotie gaan oproepen wanneer we door onze familiealbums bladeren. 

Misschien is dat uiteindelijk wat tradities écht zijn. Niet de grote dingen die je bewust probeert te onthouden, maar de kleine gewoontes die zo vaak terugkomen dat ze later nostalgie worden. 

Misschien zit daarin ook nog een andere vorm van doorgeven: in dat heel natuurlijk verlangen om goed te zorgen voor de mensen die je het liefste ziet. Mijn grootouders gaven SPA^® Reine aan mijn ouders, mijn ouders gaven het door aan mij, en vandaag geef ik het, bijna zonder erbij stil te staan, ook weer door aan mijn kinderen. Alsof sommige gewoontes generaties lang blijven bestaan omdat ze iets heel wezenlijks vertellen: voor je gezin zorgen is ook goede gewoontes meegeven, kiezen voor kwaliteit en hopen dat wat voor jou altijd goed voelde, ook voor hen iets vertrouwds mag worden. 

Dus ja, ook water drinken gaat hier uiteraard over gezondheid en goede gewoontes. Maar ook gewoon over herkenbaarheid. Over kleine momenten samen. Over rituelen die stilletjes doorschuiven naar een volgende generatie, zonder dat je het bijna doorhebt. 

Gepubliceerd op 13 mei 2026.